Blij loop ik deze eerste weken van het schooljaar door de gangen van Windesheim. Gewoontegetrouw groet ik mensen die ik tegenkom.
Maar steeds vaker blijft een groet steken in mijn keel. Met grote doppen op de oren of oortjes in wandelen mensen voorbij, het gezicht emotieloos en strak, verzonken in hun eigen universum.
De eerste keer dat ik dat zag verbaasde ik me erover. Tot dan toe was dat iets dat je thuis deed, om muziek te luisteren.
Nu is het volstrekt normaal om dat overal te doen. En eerlijk? Ik doe er inmiddels zelf aan mee. Nog even een podcastje of een playlistje luisteren terwijl ik naar het station loop. Oorbedekking is salonfähig geworden.
Tegelijkertijd sluit het je af van iedere menselijke interactie. Waarom lopen we in groten getale rond met die dingen op en in onze oren? Iemand enig idee?
Ikkige samenleving
Misschien omdat in onze hypernerveuze maatschappij de verantwoordelijkheid voor succes en geluk bij het individu ligt? Dat creëert een ‘ikkige samenleving’, een samenleving, waarin mensen meer op zichzelf gericht zijn en het zelf moeten zien te rooien.
Maar mensen zijn nu eenmaal sociale wezens. Verbondenheid is het fundament van ons mens zijn. Menselijk contact heb je net zo hard nodig als voedsel en water. En daar schuurt het.
Er is overduidelijk wetenschappelijk bewijs dat verbinding met elkaar de belangrijkste buffer is tegen het ontstaan van mentale problemen. En toch sluiten we onszelf vaak, bewust of onbewust, af van menselijk contact en voelen we ons eenzaam.
Vicieuze cirkel
Mensen voelen zich steeds vaker eenzaam, zelfs met heel veel mensen om zich heen. Eenzaamheid is een gevoel van een tekort aan betekenisvolle menselijke verbinding, die je zowel fysiek als mentaal kunt voelen.
Langdurige eenzaamheid en stress kunnen uitmonden in mentale problemen. We zijn vaak geneigd om deze nare gevoelens weg te drukken. Maar dan voel je je vaak nog rotter. En daardoor wordt het nog lastiger om sociale contacten aan te gaan. Een vicieuze cirkel ontstaat.
Verbondenheid is een basisbehoefte. Positief contact met anderen verlaagt het stress-hormoon cortisol en geeft vanuit het brein gelukstofjes af, waardoor je lekkerder in je vel zit. Wat helpt tegen eenzaamheid is een omgeving waarin je wordt gezien en gehoord, waar mensen elkaar gewoon gedag zeggen.
Het kost niks en zorgt voor een pufje gelukshormoon bij jezelf en de ander. Zeg dus gewoon eens wat vaker ‘hoi’!
Margreet van Oudheusden is Changemaker Studentenwelzijn bij het Student Support Centrum
