De opleiding Industrieel Product Ontwerpen keert terug naar de campus. Volgend jaar verlaat de opleiding de historische gebouwen in de Zwolse Koestraat.
De opleiding Industrieel Product Ontwerpen (IPO) is al veertien jaar gehuisvest in de prachtige historische locatie aan de Koestraat in hartje Zwolle. Maar volgend jaar komt daar een eind aan: IPO keert terug naar gebouw T van de Zwolse campus, de plek die ze in 2012 verlieten.

Lianne Jutten, hogeschoolhoofddocent van IPO, is blij met de terugkeer naar de campus, maar gaat ook met pijn in het hart weg uit de bijzondere gebouwen. “Zo’n uniek pand als dit krijg je nooit meer terug. De hoge monumentale lokalen, gangen en trappenhuizen ademen zoveel sfeer. Je voelt je in een warm bad op het moment dat je hier binnenloopt.”
Monumentale ornamenten

De kleinschalige opleiding, met 250 studenten en vijftien eigen docenten, heeft de locatie helemaal voor zichzelf en hoeft dus geen rekening met andere Windesheimopleidingen te houden. Dat maakt zaken als roosteren en indelen van lokalen overzichtelijk. Wie een bijzondere vraag heeft loopt gewoon even naar huismeester Jan-Gerrit Dekker, of instructeur praktijkonderwijs Marc van der Worp. In de hoge leslokalen, werkplaatsen en werkruimtes spat de historie letterlijk van de muren, want die zitten vol monumentale ornamenten, ankers en oude vloerbalken. Door de ramen heb je unieke uitkijkjes op de oude binnenstad, de Peperbus of het grote ei bovenop museum De Fundatie. Overal in de gangen staan of hangen productmodellen gemaakt door IPO-studenten, ook onder de schuine zolderdaken of in verborgen nissen en hoekjes.

“Windesheim vindt een ‘sense of belonging’ belangrijk. Dat kun je hier volop vinden! Het voelt voor onze studenten en docenten als onze huiskamer en we hebben een hechte band met elkaar”, vertelt Jutten die zelf ooit IPO studeerde op Windesheim. “Dat we midden in Zwolle zitten is ook uniek. Als studenten willen weten of hun product of opdracht aanslaat bij publiek, lopen ze even de straat op en vragen het aan voorbijgangers. Laatst hadden studenten heel veel karton nodig voor hun project, dat kregen ze van de fietsenmaker verderop.”
Trap-op trap-af

Het adres Koestraat 3 bestaat eigenlijk uit drie monumentale gebouwen. Het hoekpand aan de Koestraat is het entreegebouw. Aansluitend daarachter zitten nog twee gebouwen aan de Praubstraat. Op de bovenverdieping is de doorgang naar de Praubstraat. Tussen de twee panden van de Praubstraat zit een moderne verbindingsgang. Het derde pand deelt IPO met filmtheater Het Fraterhuis, dat gebouw eindigt aan een schilderachtige binnenplaats.
Jutten: “Je loopt hier dus wel vaak de hele dag trap-op en trap-af. Als je even iets ophaalt aan de andere kant heb je gelijk een kleine beenspiertraining. En een groot nadeel is dat we het complex niet geheel rolstoeltoegankelijk konden maken, zodat we niet alle studenten met een beperking konden aannemen.”

Hart van de locatie is de gemeenschappelijke ruimte in het hoofdgebouw. Daar is een keukentje en kasten voor medewerkers en studenten, een zithoek met spelletjes en gezellige tafels waar studenten aan hun projecten werken. In de gang staat een leenfiets die iedereen kan reserveren. Het complex kent vooral kleinere lokalen. Er is maar één groot lokaal, dat via een wegneembare tussenwand plek biedt aan 70 personen. De oude gebouwen hebben heel veel loze ruimten.
In twee delen naar binnen

De meeste werkplaatsen zitten in de Praubstraat en ook die zijn klein. Jutten: “We moeten vaak schipperen en bijvoorbeeld studenten in groepjes praktijkopdrachten laten doen. Het is ook wel eens voorgekomen dat een groot werkstuk of apparaat niet door de deur kon en in twee delen naar binnen of buiten moest.” Vanwege bijzondere eisen voor de monumentale panden zijn sommige opdrachten in de werkplaats niet mogelijk, zoals werken met vuur. Een ander nadeel zijn de hoge stookkosten in de gebouwen.

Windesheim huurt de drie panden van de gemeente Zwolle. Aanvankelijk was daar het Windesheim Hounours College gehuisvest. Toen die opleiding naar de campus vertrok kreeg IPO er in 2012 zijn thuishonk.
Windesheim dacht al een paar jaar na over terugkeer van de opleiding naar de campus. Het meerjarencontract met de gemeente was intussen omgezet in een jaarcontract. Sinds bekend werd dat Windesheim fors moet bezuinigen en daarom sommige externe locaties moest beëindigen en terugbrengen naar de campus, kwam die gedachte ook voor IPO in een stroomversnelling. Jutten: “Toen we het bestuurscollege ons vroeg of we zomer 2026 zouden kunnen terugkeren naar de campus bleek dat niet haalbaar. Uiteindelijk werd de knoop doorgehakt dat zomer 2027 het beste moment is voor zo’n grote verhuizing.”

Vanaf september 2027 zal IPO op de tweede verdieping van gebouw T aan de spoorzijde zitten en dus weer samen gehuisvest zijn met de andere techniekopleidingen. Jutten verwacht dat bij het inrichten van de nieuwe locatie wat sfeervolle elementen uit de Koestraat meegenomen kunnen worden. IPO krijgt op de campus minder oppervlakte dan in de Koestraat. Wel wordt het veel makkelijker om samen met de andere studies gebruik te maken van houten metaalwerkplaatsen Jutten: “De campus zal voor ons wennen zijn, vooral met het roosteren. Van de andere kant biedt de gezamenlijke huisvesting met de andere opleidingen en bedrijfsvoering meer mogelijkheden, om van elkaars expertise gebruik te maken en inspiratie op te doen.”
Het wordt makkelijker om aan te sluiten bij allerlei overleg in het domein en bij Windesheimbrede zaken. “In de Koestraat moesten we er, vooral in de eerste jaren, natuurlijk erg alert op zijn dat we niet per ongeluk vergeten zouden worden.”
Van de Koestraat naar de campus

In de zomer van 2027 gaat IPO vertrekken uit de panden aan de Koestraat, zodat de opleiding in september met het onderwijs kan starten in gebouw T op de Zwolse campus.
Voor de verhuizing van IPO is een projectgroep ingericht. Daarin zitten naast Lianne Jutten Rik Wesselink, Raimond Hutten, Cleo Rijgersberg, en Dorien Bandel.
Binnen het docententeam van IPO is ook een werkgroep actief betrokken bij de voorbereidingen.
En opleidingoverstijgend is nog een andere groep bezig met het inhuizen van de werkplaatsen.

De afgelopen maanden is een eerste ‘vlekkenplan’ gemaakt voor de nieuwe locatie, op de tweede verdieping van gebouw T.
Ook is al bekeken welke inventaris en apparatuur van de werkplaatsen gaat meeverhuizen uit de Koestraat.
Aan de studenten is ook gevraagd om met ontwerpen te komen voor de studielandschappen.
In april moeten alle kosten voor de verhuizing begroot zijn.
De architect start dit voorjaar met de eerste schetsen en tekeningen, op basis van het voorwerk van het IPO-team.
Eind 2026 worden de details ingevuld. Begin 2027 wordt de eerste verhuisplanning opgemaakt.

In de zomervakantie van 2027 moet zowel de uitverhuizing uit de Koestraat als de inhuizing in gebouw T in een paar weken gebeuren.
Het onderwijs op de nieuwe locatie start op 31 augustus 2027.
Het oude complex in de binnenstad wordt eind 2027 leeg opgeleverd.
Grote foto’s boven: Jasper van Overbeek
tekst en overige foto’s: Ernest Mettes